Dictionary

L'DICTIONARY: [Biofabrics] – Vải sợi sinh học

Một sự cải tiến trong ngành dệt may, cánh cửa kết nối giữa thời trang và công nghệ sinh học cũng như mở ra cơ hội phát triển cho một cộng đồng thời trang có trách nhiệm hơn với những vấn đề môi trường cũng như sự biến đổi khí hậu.
Reading time 6 minutes
Ảnh: Thiết kế làm từ vải dệt bằng sợi sinh học gốc tảo của Roya Aghighi

Vải sợi sinh học là chất liệu vải được làm từ vi sinh vật sống (vi khuẩn, men sống, tảo và cấu trúc rễ nấm). Thông qua quá trình xử lí kỹ thuật sinh học, những vi sinh vật này có khả năng tự sản sinh ra những tấm màng tự nhiên. Những tấm màng mỏng này sau đó được làm thành sợi vải bằng những con quay chuyên dụng, hoặc, vi sinh vật được nuôi trong những chiếc khuôn và tự sản xuất sợi tự nhiên song song với việc không tạo chất thải trong quá trình “thu hoạch” sợi vải. Những đặc điểm như kỹ thuật như xử lí bề mặt vải, độ dày hay tạo màu cho thành phẩm có thể được cấy ghép vào DNA trên các tế bào của vi sinh vật. Những đặc điểm của vải được đưa vào cơ thể vi sinh vật nhờ vào các chất dẫn như đường chiết xuất từ bắp hoặc nhờ sự tác động của tảo khiến bản thân chất dẫn tự trở thành một “nhà máy” sản xuất sợi. Nhờ sự tiến bộ của khoa học cũng như sinh học, vải không phải chất liệu duy nhất được tạo nên từ những thành phần tự nhiên, thuốc nhuộm trong thời trang cũng đã được nghiên cứu và hoàn thiện.

1623275194096559 photo 0 1494574696267.jpg
Stella McCartney - nhà thiết kế đi đầu trong việc sử dụng vật liệu tự nhiên

Không giống những chất liệu truyền thống như sợi cây bông hay tơ tằm, sợi sinh học không yêu cầu được trồng trọt tỉ mỉ hay thu hoạch theo vụ mùa, như vậy, sợi sinh học cũng đồng thời không cần phân bón, thuốc trừ sâu, nước hay bất kì một loại hoá chất nào trong quá trình sinh trưởng và tự tái tạo. Loại sợi này cũng có chức năng tự phân huỷ và không can thiệp vào dầu mỏ - nguồn tài nguyên cần thiết cho quá trình sản xuất sợi tổng hợp thông thường. Đồng thời sợi sinh học làm từ rễ nấm, không sử dụng động vật cũng là biện pháp thay thế rất tốt cho những chất liệu PU hay da PVC đang thịnh hành trong thời trang.

Cách làm vật liệu giả da từ vi khuẩn

Loại bỏ những hoá chất có hại và giảm thiểu lượng nước cần sử dụng cũng là những điểm cộng lớn cho sợi sinh học tự nhiên. Thuốc nhuộm đã qua xử lí kỹ thuật sinh học hoàn toàn có khả năng giải quyết những vấn đề của hoá chất trong quá trình dệt. Sử dụng vải sợi sinh học cũng đồng thời góp phần giảm thiểu năng lượng vận hành khi hầu hết những quá trình với vô số trình tự thực hiện thông thường được cắt giảm.

1623275704099539 erjdl mxuae7s9i
Ảnh: Áo may bằng vải tơ nhện đến từ Adidas x Stella McCartney
1623276501280517  113.jpg1623276498632205  125.jpg
1623276599169528 bolt threads stella mccartney
Ảnh:"Mylo" - vải sinh học làm từ nấm của Stella McCartney

Tuy vậy, vải sợi sinh học cũng có những mặt chưa hẳn tối ưu. Quá trình làm vải sợi sinh học có thể cần tới nguồn năng lượng khổng lồ cho việc làm khô. Nguồn chất dẫn đến từ đường trái bắp Mỹ cũng là vấn đề cần cân nhắc khi quy trình trồng bắp không thể đảm bảo 100% thân thiện với môi trường. Vòng đời của sản phẩm thời trang làm từ sợi tự nhiên cũng chưa được xác định rõ, mặc dù sợi vải có khả năng tự phân huỷ, độ bền cũng vẫn là đặc tính được nhiều người mua quan tâm hơn cả. Bên cạnh đó, nếu thời trang chuyển hẳn sang thời đại của vải sợi sinh học, chắc chắn sẽ có rất nhiều cá nhân chới với trong nỗi lo mất việc.

Là một phát minh hướng tới tương lai, sợi sinh học cần thêm thời gian để hoàn thiện hơn nữa trước khi được cộng đồng thời trang sử dụng rộng rãi. Tuy nhiên, sẽ là một thành tựu xuất sắc nếu khoa học đủ khả năng phổ cập và hoàn toàn loại bỏ được sợi tổng hợp khỏi quy trình sản xuất thời trang mà thay vào đó, phổ biến sợi vải tự nhiên với quy trình dệt gọn gàng hơn, tân tiến hơn cũng như thân thiện với môi trường sống của con người. 

related posts

Recommended posts for you